Unia Europejska i Szwajcaria rozpoczynają negocjacje w celu pogłębienia stosunków dwustronnych

Prezydent Ursula von der Leyen oraz Prezydent Konfederacji Szwajcarskiej Viola Amherd zainaugurowały dziś negocjacje nad szerokim pakietem środków mających na celu pogłębienie i rozszerzenie relacji między UE a Szwajcarią. Jest to kolejny krok po przyjęciu szwajcarskich i unijnych mandatów negocjacyjnych, odpowiednio 8 i 12 marca 2024 roku. Oba mandaty upoważniają Komisję Europejską i Szwajcarię do negocjacji nad pakietem opisanym we Wspólnym Porozumieniu, zatwierdzonym przez Szwajcarską Radę Federalną i Komisję Europejską w listopadzie 2023 roku. Wspólne Porozumienie potwierdza ambicję obu stron, aby zakończyć negocjacje jeszcze w tym roku. Zespoły negocjacyjne spotkają się jutro. Wzajemne korzyści dla obywateli i przedsiębiorstw europejskich i szwajcarskich Negocjacje mają na celu zapewnienie równego dostępu do rynku wewnętrznego UE dla firm szwajcarskich i unijnych oraz zagwarantowanie ochrony praw obywateli UE pracujących w Szwajcarii, w tym niedyskryminacji obywateli różnych państw członkowskich. Kluczowe elementy pakietu obejmują: Przepisy instytucjonalne do włączenia do istniejących i przyszłych umów ze Szwajcarią związanych z rynkiem wewnętrznym UE, zapewniające dynamiczne dostosowanie do prawa UE, jego jednolitą interpretację i stosowanie oraz rozstrzyganie sporów; Przepisy dotyczące pomocy państwa w kilku istniejących i przyszłych umowach ze Szwajcarią związanych z rynkiem wewnętrznym; Umowę umożliwiającą Szwajcarii udział w programach UE, w tym Horyzont Europa; Umowę dotyczącą regularnego i stałego wkładu finansowego Szwajcarii na rzecz spójności społecznej i gospodarczej w UE, jako odpowiednika jej uczestnictwa w rynku wewnętrznym; Wznowienie negocjacji w sprawie umów dotyczących energii elektrycznej, bezpieczeństwa żywności i zdrowia oraz udziału Szwajcarii w Agencjach Unii Europejskiej ds. Programu Kosmicznego i Kolei. Ponadto, po rozpoczęciu negocjacji, Komisja otwiera możliwość dla szwajcarskich podmiotów ubiegania się o granty Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych, które zostaną ogłoszone w 2024 roku. Wnioskodawcy ze Szwajcarii będą traktowani jak podmioty z kraju stowarzyszonego, od momentu przyjęcia wniosku do oceny, aż do przygotowania umów grantowych. Tło UE i Szwajcaria są bliskimi sąsiadami o silnych powiązaniach transgranicznych. UE jest największym partnerem handlowym Szwajcarii, podczas gdy Szwajcaria jest czwartym co do wielkości partnerem UE. Około półtora miliona obywateli UE mieszka w Szwajcarii, a około 450 000 obywateli Szwajcarii mieszka w UE. Kilkaset tysięcy obywateli UE codziennie przekracza granicę, aby pracować. Między marcem 2022 a listopadem 2023 roku UE i Szwajcaria prowadziły wstępne rozmowy na temat przyszłości swoich relacji bilateralnych. 15 grudnia 2023 roku Komisja Europejska i Rada Federalna opublikowały Wspólne Porozumienie, które stanowi pisemny zapis wyników tych rozmów. Mandat UE został przyjęty zgodnie z tym Wspólnym Porozumieniem, co odzwierciedla zalecenie Komisji dotyczące mandatu, przedstawione 20 grudnia 2023 roku. Mandat opiera się na mandacie z 2014 roku dotyczącym umowy ramowej o współpracy instytucjonalnej, a także wcześniejszych mandatów dotyczących umów o energii elektrycznej, zdrowiu, bezpieczeństwie żywności oraz udziału Szwajcarii w Agencjach Unii Europejskiej ds. Programu Kosmicznego i Kolei.