Komisja przyjmuje zobowiązania Renfe dotyczące otwarcia konkurencji w zakresie internetowych biletów

Komisja Europejska nałożyła prawnie wiążące zobowiązania na Renfe zgodnie z unijnymi zasadami dotyczącymi ochrony konkurencji. Zobowiązania te mają na celu rozwiązanie wstępnych obaw Komisji związanych z odmową przez Renfe udostępnienia pełnej treści oraz danych w czasie rzeczywistym dotyczących usług przewozów pasażerskich konkurencyjnym platformom biletowym.

Wstępne obawy Komisji

Renfe, hiszpański państwowy operator kolejowy, konkuruje z firmami oferującymi usługi sprzedaży biletów online za pośrednictwem aplikacji lub stron internetowych. Te zewnętrzne platformy biletowe muszą mieć dostęp do pełnej treści i danych w czasie rzeczywistym, wyświetlanych na cyfrowych kanałach Renfe, aby dostosować swoje oferty do potrzeb klientów i skutecznie konkurować z własnymi kanałami dystrybucji online Renfe.

W kwietniu 2023 roku Komisja rozpoczęła formalne dochodzenie w związku z obawami, że Renfe mogła nadużyć swojej dominującej pozycji na rynku pasażerskiego transportu kolejowego w Hiszpanii, odmawiając udostępnienia konkurencyjnym platformom biletowym: (i) pełnej treści dotyczącej zakresu biletów, zniżek i funkcji; oraz (ii) danych w czasie rzeczywistym (przed podróżą, w trakcie podróży lub po podróży) dotyczących swoich usług przewozów pasażerskich.

Komisja wstępnie stwierdziła, że odmowa Renfe udostępnienia pełnej treści i danych w czasie rzeczywistym mogła uniemożliwić konkurencyjnym platformom rywalizację z bezpośrednimi kanałami cyfrowymi Renfe, ze szkodą dla konsumentów. Takie zachowanie może naruszać unijne zasady konkurencji, które zakazują nadużywania pozycji dominującej (Artykuł 102 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (‘TFUE’)).

Zobowiązania

Aby rozwiązać wstępne obawy Komisji, Renfe zaproponowała określone zobowiązania. Między 26 czerwca a 8 sierpnia 2023 roku Komisja przeprowadziła badanie rynku tych zobowiązań i skonsultowała się ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, aby sprawdzić, czy zobowiązania te usuwają jej obawy dotyczące konkurencji. W świetle wyników tego badania Renfe zmieniła pierwotnie zaproponowane zobowiązania i zaoferowała następujące:

1. Udostępnienie zewnętrznym platformom biletowym, niezależnie od kanałów, jakich używają do uzyskania dostępu do treści Renfe i danych w czasie rzeczywistym, całej obecnej i przyszłej treści oraz danych w czasie rzeczywistym wyświetlanych na jakimkolwiek z własnych kanałów online Renfe. Zobowiązanie Renfe będzie zatem dynamiczne i nie ograniczone do treści lub danych w czasie rzeczywistym już udostępnianych na własnych kanałach online.

2. Udostępnienie całej obecnej treści lub danych w czasie rzeczywistym najpóźniej do 29 lutego 2024 roku, z pewnymi ograniczonymi wyjątkami. Wyjątki dotyczą treści i danych w czasie rzeczywistym, do których udostępnienia Renfe jest zobowiązana przeprowadzić procedurę przetargową.

3. Wymóg, aby zewnętrzne platformy biletowe utrzymywały średni miesięczny wskaźnik Look-to-Book (L2B) na poziomie co najmniej 600, 200 lub 140, w zależności od liczby zapytań o dostępność składanych przez platformy. L2B to stosunek między liczbą zapytań o dostępność związanych ze sprzedażą biletów („look”) złożonych w systemie sprzedaży biletów Renfe a liczbą faktycznych sprzedaży („book”) w danym okresie. Renfe będzie mogła tymczasowo zawiesić dostęp konkurencyjnej platformy do swojego systemu sprzedaży tylko wtedy, gdy przekroczy ona maksymalny obowiązujący wskaźnik L2B, co negatywnie wpłynie na system sprzedaży Renfe lub natychmiast zagrozi sprzedaży biletów Renfe. Mechanizm ten skutecznie zapewnia, że Renfe może działać bez zakłóceń, jednocześnie zachowując konkurencyjność zewnętrznych platform biletowych. Gwarantuje także parytet między zewnętrznymi platformami biletowymi a własnymi platformami Renfe w odniesieniu do maksymalnego wskaźnika L2B i konsekwencji w przypadku nieprzestrzegania tego wskaźnika.

4. Utrzymanie maksymalnego wskaźnika błędów (ER) na poziomie 4% od 2024 roku oraz maksymalnego miesięcznego wskaźnika niedostępności (UR) na poziomie 1% od 2025 roku. ER to stosunek między liczbą nieudanych zapytań o rezerwację a ogólną liczbą zapytań o rezerwację, natomiast UR dotyczy poziomu dostępności systemu sprzedaży Renfe w godzinach od 6:00 do 23:00. Te zobowiązania zapewnią zewnętrznym platformom biletowym dostęp do wysokiej jakości usług IT Renfe.

5. Zobowiązania zawierają klauzulę o zakazie obchodzenia, na mocy której Renfe zobowiązuje się nie stosować żadnych niesprawiedliwych, nierozsądnych ani dyskryminujących środków technicznych lub handlowych, które mogłyby utrudniać lub hamować dostęp do treści Renfe i danych w czasie rzeczywistym oraz ich dystrybucję.

6. Komisja uznała, że ostateczne zobowiązania rozwiążą jej wstępne obawy dotyczące konkurencji w związku z domniemanym nadużywaniem przez Renfe pozycji dominującej na hiszpańskim rynku dystrybucji biletów kolejowych dla pasażerów online. W związku z tym zdecydowała, że zobowiązania te będą prawnie wiążące dla Renfe.

   Zobowiązania oferowane przez Renfe będą obowiązywać przez czas nieokreślony. Ich realizacja będzie monitorowana przez powiernika ds. monitoringu, wyznaczonego przez Renfe, który przez okres 10 lat będzie składać raporty Komisji.

   Tło

   Artykuł 102 TFUE zakazuje nadużywania pozycji dominującej, które może wpływać na handel oraz zapobiegać lub ograniczać konkurencję. Realizacja tego przepisu jest określona w Rozporządzeniu Antymonopolowym (Rozporządzenie nr 1/2003), które może być również stosowane przez krajowe organy ochrony konkurencji.

   Komisja wszczęła formalne dochodzenie antymonopolowe w sprawie zachowania Renfe w kwietniu 2023 roku. Równocześnie z wszczęciem postępowania Komisja przyjęła Wstępną Ocenę, w której podsumowała główne fakty sprawy i określiła swoje wstępne obawy dotyczące konkurencji.

   Artykuł 9(1) Rozporządzenia Antymonopolowego umożliwia firmom, wobec których Komisja prowadzi dochodzenie, złożenie zobowiązań mających na celu zaspokojenie obaw Komisji oraz uprawnia Komisję do wydania decyzji o nadaniu tym zobowiązaniom mocy wiążącej dla firm. Artykuł 27(4) Rozporządzenia Antymonopolowego wymaga, aby przed podjęciem takiej decyzji Komisja zapewniła zainteresowanym stronom możliwość wypowiedzenia się na temat oferowanych zobowiązań.

   Jeśli test rynkowy wskaże, że zobowiązania są satysfakcjonującym sposobem rozwiązania obaw Komisji dotyczących konkurencji, Komisja może podjąć decyzję o nadaniu zobowiązaniom mocy prawnie wiążącej dla Renfe. Taka decyzja nie oznaczałaby stwierdzenia naruszenia unijnych zasad ochrony konkurencji, ale zobowiązywałaby Renfe do przestrzegania zobowiązań, które firma zaproponowała.

   Jeśli Renfe nie dotrzyma tych zobowiązań, Komisja może nałożyć grzywnę w wysokości do 10% światowego obrotu firmy, bez konieczności stwierdzenia naruszenia unijnych zasad ochrony konkurencji.

   Więcej informacji, w tym pełny tekst zobowiązań, będzie dostępnych na stronie internetowej Komisji ds. konkurencji, w publicznym rejestrze spraw pod numerem sprawy AT.40735. Pełny tekst zobowiązań będzie również dostępny w języku hiszpańskim jako „dokument roboczy”, ale autentyczna jest tylko wersja angielska.